Naast het helpen doorbreken van vastgelopen multiproblematiek vindt PMM het ook belangrijk om te leren van de casuïstiek die we tegenkomen. Samen tekenen we de knelpunten op waar professionals tegenaan lopen. Knelpunten en de daarbij horende oplossingsrichtingen brengen we onder de aandacht van de verantwoordelijken binnen de deelnemende organisaties. We volgen ook wat hiermee gebeurt. Dit noemen we systeemleren.
Doel van systeemleren
Systeemleren helpt ons knelpunten te zien die professionals ervaren. Deze kunnen te maken hebben met wet- en regelgeving, of een organisatiecultuur die het werk in de weg staat. De knelpunten maken ook duidelijk als professionals onvoldoende kennis hebben of als er te weinig samenwerking is tussen verschillende domeinen.
Multiprobleemsituaties zijn vaak complex en niet altijd volledig op te lossen, zelfs niet met de beste systemen en regels. Toch maakt systeemleren het voor professionals makkelijker. Zo kunnen zij mensen in de toekomst beter en sneller helpen.
Benieuwd naar hoe PMM professionals helpt om van een casus te leren en zo het systeem te verbeteren? Bekijk dan hier de video over de instrumenten van PMM:
De instrumenten van PMM
0:00
0:00
/
0:00
Animatie Professionals voor Maatwerk Multiproblematiek
Voice-over: Mensen met problemen op meerdere leefgebieden komen soms klem te zitten in een web van regels en instanties. In plaats van een weg omhoog zien ze hun bestaanszekerheid verder afbrokkelen. Bij Professionals voor Maatwerk Multiproblematiek (PMM) werken Rijk, gemeenten en landelijke uitvoeringsorganisaties samen om professionals bij gemeenten en uitvoeringsorganisaties te helpen bij het doorbreken van vastgelopen casuïstiek. Samen gaan we op zoek naar een oplossing als blijkt dat het gewenste maatwerk vastloopt op beleid of wetgeving. We bieden gemeenten en uitvoeringsorganisaties gratis een aantal concrete instrumenten waarmee zij meteen aan de slag kunnen.
Het Landelijk Maatwerkloket Multiproblematiek. Dit is de plek bij het Rijk waar gemeenten en landelijke uitvoeringsorganisaties kunnen aankloppen als alles is geprobeerd om een doorbraak te realiseren, maar zonder resultaat. Een professional kan de casus aanmelden bij het Maatwerkloket. Samen kijken we wat we kunnen doen om een doorbraak te realiseren. Experts van zes ministeries, meer dan vijftien uitvoeringsorganisaties en gemeenten hebben in dit kloppend hart de krachten gebundeld om de professionals bij te staan.
Lukt het ook hen niet om te helpen, dan kan een casus worden opgeschaald naar het Landelijk Escalatie Team. Een onafhankelijk voorzitter brengt de betrokken bestuurders bij elkaar om aan een oplossing te werken. Het maatwerkloket en het Landelijk Escalatie Team vormen bovendien een platform om van knelpunten te leren en om deze signalen breed onder de aandacht te brengen. Dit noemen we systeemleren.
Is duidelijk welke voorziening passend is, maar wordt betwist welke partij dit moet bekostigen waardoor hulp stagneert? Dan helpt de overbruggingprocedure. Die is er om te voorkomen dat een situatie verergert. We proberen snel duidelijk te krijgen welke partij moet financieren. Lukt dat niet, dan kan de inwoner met voorfinanciering alvast geholpen worden. Achteraf wordt dan bezien welke partij had moeten betalen, zodat de juiste financier alsnog betaalt.
Korte lijnen zijn essentieel bij het oplossen van urgente problemen. Daarom is er het Maatwerkregister. Het Maatwerkregister is een register met contactgegevens van de betrokken professionals van alle deelnemende organisaties. Hiermee kunnen we elkaar makkelijk vinden en snel schakelen om tot een oplossing te komen. Om gebruik te maken van het Maatwerkregister wijst een gemeente of uitvoeringsorganisatie een maatwerkfunctionaris aan die zich inschrijft in het register met telefoonnummer en e-mailadres. Zo kunnen we het netwerk verstevigen en samen borgen dat we maatwerk leveren.
Om maatwerk in complexe multiprobleemsituaties te bevorderen, zet PMM ook in op verdere professionalisering. Zo bieden we met de Masterclass Ruimte in Regels een plek om te leren over de ruimte in wet- en regelgeving die er nu al is.
Met deze en andere instrumenten werkt PMM aan een sterke positie van maatwerkprofessionals en perspectief voor inwoners in de knel.
Systeemveranderingen
Door knelpunten te signaleren, te agenderen en bij de juiste personen neer te leggen, leveren we een bijdrage aan het verbeteren van het systeem. Zo hoeven de knelpunten van vandaag niet de knelpunten van morgen te zijn. Daarbij geldt: hoe meer casuïstiek, hoe meer zicht we krijgen op (verschillende typen) knelpunten. Daarmee kunnen we eventuele patronen ontdekken. Zo helpt een groot en actief PMM-netwerk bij het verder brengen van systeemleren.
Neem bijvoorbeeld de casus “Gestrand in het buitenland”. Deze casus laat zien hoe er dankzij de inzet van PMM en nauwe samenwerking met de betrokkenen, de nodige stappen gezet konden worden om tot een oplossing te komen. Tegelijk kwamen er ook belangrijke knelpunten naar voren. Zo is er niets geregeld voor de financiering van repatriëring, wanneer iemand geen verzekering of eigen middelen heeft. Door hiervan te leren kunnen we niet alleen deze casus oplossen, maar ook toekomstige gevallen, ongeacht geluk of toeval.
Verder bouwen aan systeemleren
Signalen over knelpunten komen vooral bij PMM terecht via de casussen die bij het Maatwerkloket worden ingediend. Signalen op het gebied van wet- en regelgeving delen we binnen het Rijk, maar signalen op het vlak van ‘professioneel handelen’ zijn juist leerzaam om te delen met de professionals zelf. Bijvoorbeeld via de leerbijeenkomsten met de maatwerkprofessionals. Ook vinden we het belangrijk om bij andere initiatieven aan te sluiten die leren van signalen. Zo kunnen we lokale professionals steeds beter helpen bij het doorgeven van signalen en systeemknelpunten én krijgen zij de kans om input te leveren voor het verbeteren van het systeem.
Benieuwd naar wat PMM afgelopen jaar heeft bereikt op het gebied van systeemleren? Download dan onze jaarrapportage.
Meer weten?
Heb je een vraag over systeemleren? Neem dan contact met ons op via PMM@rijksoverheid.nl.
