Terugblik op het congres van Professionals voor Maatwerk Multiproblematiek (PMM)

Het congres begon met een gezamenlijke lunch, waarna dagvoorzitter Esther van der Voort het officiële programma opende. Daarbij klonken de diepe orgelklanken van het lied Zing, vecht, huil, bid, lach, werk en bewonder van Ramses Shaffy. Een lofzang aan alle professionals in het sociaal domein, aldus Marjan Jellema, manager bij PMM. Zij benadrukte het belang van maatwerk in het sociaal domein: “Jullie werk is van groot belang voor inwoners die vastlopen in de complexiteit van ons systeem en voor het vertrouwen van hen in de overheid. Dit congres is een moment van erkenning en om op te halen hoe we maatwerk beter mogelijk maken. Ik hoop dat we dit gevoel van samen zijn, met het PMM-netwerk dat we vormen, vandaag met trots vieren.”  

Terugblikken en inzichten delen

Tijdens het congres deelden verschillende professionals hun inzichten. Marjoka van Doorn, onderzoeker bij WagenaarHoes, reflecteerde op de Jaarrapportage Systeemleren van PMM: “Wet- en regelgeving is zo complex dat professionals door de bomen het bos niet meer zien. Samenwerking tussen organisaties verloopt niet altijd soepel, de bal wordt rondgespeeld of een organisatie wordt niet tijdig betrokken bij een oplossing, bijvoorbeeld. Wetgeving kan knellen, of onduidelijk zijn en tot meerdere interpretaties leiden, geen houvast bieden of ingewikkeld samenlopen met andere wetgeving.   Annemarie de Beer, regievoerder bij het Landelijk Maatwerkloket Multiproblematiek, vult aan: “Als we elkaar beter kennen, wordt het makkelijker om te netwerken en hulp te bieden. Daarom is het ook zo goed dat we hier vandaag allemaal zijn. Iedere professional die bij PMM aanklopt is moedig, omdat hij of zij een situatie die buikpijn oproept, niet accepteert zoals ‘ie is.”

Interactieve sessie en prikkelende lezing

Voorafgaand aan het congres konden de deelnemers aangeven in welke waarde zij zich het meest konden vinden: zelfbeschikking, menselijkheid, doeltreffendheid, verantwoordelijkheid en billijkheid. Deze waarden vormden een waardevolle toevoeging in de gesprekken die gevoerd werden tijdens de interactieve sessies. Daarbij gingen de deelnemers aan de hand van prikkelende stellingen in gesprek over persoonlijke en professionele waarden.   Een greep uit de stellingen: Moeten ouders met jonge kinderen, die door eigen toedoen steeds in de financiële problemen komen, verplicht onder bewind kunnen worden gesteld? Moet de gemeente ingrijpen als een bijstandsgerechtigde taartjes bakt en verkoopt? Is de inzet van verplichte zorg toegestaan bij overlast, ook zonder het aspect ’gevaar’?   Dr. Duco Bannink, Universitair Hoofddocent Bestuurskunde aan de Vrije Universiteit Amsterdam, belichtte in zijn lezing de uitdagingen van samenwerking in het sociaal domein. “Samenwerken gaat niet alleen om het zoeken naar verbinding, maar ook om het omarmen van verschillen. Juist botsingen tussen perspectieven en belangen zijn cruciaal voor groei en betere besluitvorming.”  

Fictieve memorie van toelichting

Wat kunnen we de komende tijd verwachten van PMM? Marjan Jellema sprak over de ontwikkeling van een ‘fictieve Memorie van Toelichting’. “Er zijn in het sociaal domein verschillende wetten die uitgaan van verschillende mensbeelden en waarden, en dat heeft een vertragende invloed op het werk van professionals die ‘met hun voeten in de modder staan’. Met deze Memorie willen we een kader bieden dat hen helpt bij het navigeren door beelden en waarden van de verschillende wetten. Iets waar je op kunt terugvallen, zodat je altijd kunt zeggen: ik heb goed nagedacht over de inzet van bepaalde ondersteuning; ik heb mijn afwegingen gemaakt met behulp van de fictieve Memorie van Toelichting.”  

Giraffe Troffee en podcast Unieke Zaken

Tot slot waren er twee bijzondere hoogtepunten: de PMM Giraffe Trofee en de lancering van de PMM-podcast. De Giraffe Trofee ging naar Ruth Kanis, als erkenning voor haar enorme inzet als maatwerkprofessional bij de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND). Natuurlijk was er ook lof voor de twee andere genomineerden: Lilian Adriaansen, procesregisseur Sociaal Domein gemeente Bergen op Zoom en Liesbeth de Kok, Regisseur WMO bij de gemeente Den Haag. Daarnaast lanceerde PMM met trots de nieuwe podcast ‘Unieke Zaken’. In deze eerste aflevering vertelt Christel van Zelst, regievoerder van het Maatwerkloket, welke inzichten daar worden opgedaan. Daarnaast delen maatwerkprofessionals hun ervaringen uit casuïstiek én hoe PMM hen heeft geholpen om ingewikkelde multiproblematiek te ontwarren en tot duurzame oplossingen te komen. Beluister hier de podcast.

De dag eindigde met een verrassende noot van cabaretier en spreker Barbara Breedijk, die iedereen aan het zingen kreeg met haar unieke ‘maatwerklied’ over alles wat op deze dag de revue passeerde. Het refrein (‘Ken je eigen waarde, jullie bewegen hemel en aarde!’) bleef nog lang hangen...