Met de beste bedoelingen is de afgelopen decennia een complex sociaal systeem gebouwd. Met wetten die op zichzelf staand vaak goed en helpend zijn, maar die in de praktijk problemen soms eerder groter kunnen maken dan oplossen. In het boekje 'Met hart en ziel én heel veel energie' lees je 9 verhalen uit die dagelijkse praktijk van de maatwerkprofessional. De verhalen zijn niet zozeer bedoeld om die schrijnende situaties onder de aandacht brengen, maar wel om een inkijkje geven in de dagelijkse realiteit van de professionals die deze gezinnen bijstaan. Eén van deze verhalen gaat over Kate.

Kate is gedragswetenschapper in een gemengd Wmo- en jeugdteam. Als door de wol geverfde professional werkt ze gepassioneerd vanuit de Bedoeling. Domeinoverstijgend en niet gehinderd door kaders of grenzen. In haar gemeente is ze leidend als het gaat om integrale afwegingen in de hulp- en dienstverlening. Steeds kijkend vanuit de leefomgeving in plaats vanuit de systeemwereld. Waar nodig zoekt Kate samenwerking met externe partners. Ze is trots op haar grote netwerk en weet altijd wel iemand te vinden die kan meedenken of een besluit nemen. Zo staat ze ook bekend: Kate kent iedereen en vindt altijd een oplossing.

Bas, haar jeugdmedewerker, vraagt Kate om hulp. Het gaat om de vader van een meisje, voor wie hij onlangs een uithuisplaatsing heeft georganiseerd. De dochter heeft ernstige gedragsproblemen. Nu heeft Bas een verontrustend telefoontje gekregen van Veilig Thuis. Vader heeft ongepaste contacten gehad met minderjarigen; de ouders van deze kinderen hebben aan de bel getrokken. In een gesprek met Veilig Thuis zwakt de vader het af, hij ziet het niet als een groot probleem.

Vader heeft de Franse nationaliteit, de moeder van het meisje is Nederlands. Zij hebben geen relatie gehad en de vader is vaker uit dan in beeld. Hij pendelt tussen Frankrijk en Nederland en staat niet meer ingeschreven in ons land. Mede daardoor loopt Bas vast in het verzamelen van informatie en kan hij moeilijk een risico-inschatting maken rondom de bezoeken van de ouders aan hun dochter.

Alle seinen op rood

In het kader van de algemene veiligheid lukt het Kate om via haar netwerk informatie te achterhalen over de vader, zonder diens toestemming. Wat zij hoort, vergroot alleen maar de zorgen. De man is in Frankrijk veroordeeld wegens kindermisbruik, hij zou zelfs een verbod hebben op het ondernemen van activiteiten met kinderen, aldus Kate’s contactpersoon. Of hij een reclasseringsmaatregel heeft, is nog onduidelijk. Ondanks dat er nog geen feitelijke overtreding is begaan in Nederland, staan nu alle seinen bij de partners op rood. Kate haakt ook de gemeentelijke Veiligheidsafdeling aan en samen met de politie wordt besloten om de man niet meer uit het zicht te verliezen. Probleem: hij heeft geen vaste verblijfplaats en is lastig traceerbaar. Kate trekt aan de bel bij het Programma Maatwerk Multiprobleemhuishoudens. Ze wil meer weten over de juridische achtergrond van zijn straf, en of zijn Franse verbod ook in Nederland geldt. Ze ontdekt dat de man tussen wal en schip valt. Doordat hij geen vast adres heeft, kan de Franse straf niet overgedragen worden aan Nederland.

Bezoekverbod

Bas heeft inmiddels, vanwege de zorgen, onbegeleide bezoeken tussen vader en dochter verboden. Hij heeft de vader gevraagd zijn vonnisgegevens met hem te delen, maar die zijn volgens hem vernietigd. Bas wil echter wel een juiste inschatting kunnen maken van de bezoeken en oppert dat er nieuwe gegevens moeten komen. De vader moet zich laten onderzoeken op recidiverisico en tot die tijd zijn onbegeleide bezoeken aan zijn dochter verboden. Hij zegt hiervoor open te staan. Echter, omdat hij nergens staat ingeschreven, heeft hij geen zorgverzekering en kan hij, financieel gezien, niet meewerken. Kate staat direct garant voor de kosten van het onderzoek. Ze wil hier geen tijd overheen laten gaan. Niet alleen in het belang van zijn dochter, maar voor alle kinderen in zijn omgeving.

Spookburger

Kate en Bas worden al snel ingehaald door de realiteit: de vader verschijnt niet op de afspraak en is met de noorderzon vertrokken. Via de moeder komen ze erachter dat hij in Duitsland zit. Met haar collega’s bespreekt Kate dat zulke zaken internationaal overdraagbaar moeten worden, om zo kwetsbare kinderen te kunnen beschermen. Ze benadert ook haar burgemeester; ze weet dat hij dit belangrijk vindt en ze werken al lang en goed samen. Kate vertelt hem over alle onmogelijkheden in deze casus en haar zorgen om de veiligheid van kinderen, nu in Duitsland. De burgemeester is het met haar eens, zet zijn eigen netwerk in, maar ook hij komt onverrichter zaken bij haar terug. De man staat in geen enkel land ingeschreven en blijkt een consequente spookburger te zijn. Ook dit spoor loopt dus dood.

Aap op haar schouder

Haar collega’s lezen de frustratie en onmacht van Kate’s gezicht. Kate, die altijd zo positief is en voor ieder probleem een oplossing weet te vinden, is uit het veld geslagen. Hoe kan het dat Frankrijk niet aan de bel trekt wanneer een dergelijk persoon het land verlaat? Hoe kan ze in Duitsland de juiste alertheid organiseren? En hoe kan zij verantwoordelijkheid nemen als ze niet de juiste stappen kan nemen? ‘Die aap hoort niet op jouw schouder’, zegt haar leidinggevende nog, maar Kate kan het niet loslaten.

Bij het Programma Maatwerk Multiprobleemhuishoudens spreekt ze het ongemak uit waarmee ze is achtergebleven. Ze vertelt over de onmacht die ze ervaart en dat loslaten geen optie is. Op advies van PMM organiseert ze samen met de Veiligheidsafdeling van haar gemeente een gesprek met het Openbaar Ministerie over de casus. Haar leidinggevende waarschuwt opnieuw: ‘verantwoordelijkheid zonder bevoegdheid, is vragen om moeilijkheden’, maar dat is Kate wel gewend na al die jaren in de hulpverlening. Deze aap zit er nog wel even.

Over de publicatie

We hopen dat de verhalen in dit boekje jou net zo raken als ons en je inspireren om te kijken waar jij het verschil kunt maken, hoe jij kunt werken vanuit De Bedoeling. Samen kunnen we elkaar versterken bij de zoektocht naar een systeem dat beter dienstbaar is aan de professionals en de inwoners.