Steeds meer gemeenten wijzen maatwerkprofessionals aan om complexe casuïstiek aan te pakken. Veel van deze gemeenten sluiten zich aan bij PMM. Dat is goed nieuws, want zo kunnen zij samen werken aan het doorbreken van multiprobleemsituaties. In deze rubriek delen maatwerkprofessionals uit het hele land hun ervaringen aan de hand van 10 vragen. Dit keer is het woord aan Willie Remmerswaal, casusregisseur bij het Expertiseteam Complexe Casuïstiek Sociaal Domein van de gemeente Oss.
1. Wat houdt jouw functie precies in en hoe geef je die rol vorm?
"Samen met drie collega's help ik inwoners voor wie de reguliere hulpverlening vastloopt. Vaak gaat het om mensen die tussen wal en schip zijn geraakt, zoals ex-gedetineerden of inwoners met meerdere problemen tegelijk. Waar de mogelijkheden voor veel professionals ophouden, begint mijn werk als casusregisseur complexe casuïstiek. De mens stel ik altijd centraal. Ik kijk opnieuw wat er nog mogelijk is. Dat begint soms heel basaal: een postadres regelen, een uitkering aanvragen en daarna stap voor stap werken aan herstel, zorg en huisvesting. Daarnaast help ik collega's die zijn vastgelopen in een casus om samen een doorbraak te realiseren.”
2. Welke rol speelt maatwerk in jouw werk en welke ontwikkelingen zie je?
"Maatwerk is de basis van mijn werk. Je kijkt niet naar een standaardoplossing, maar naar wat deze inwoner nodig heeft. Wat wil iemand zelf? Waar zit de motivatie? En welke partijen moeten samenwerken om dat mogelijk te maken? Ik zie gelukkig dat steeds meer professionals de inwoner centraal zetten en vaker buiten de gebaande paden durven te denken. Ook worden processen beter ingericht, zodat duidelijker wordt hoe we complexe casussen samen aanpakken. Verder zie ik dat het netwerkt groeit en dat de manier van werken, bij ons intern, steeds meer eigen wordt."
3. Heb je het gevoel dat jij en je collega's als maatwerkprofessional echt verschil kunnen maken?
"Absoluut. Een voorbeeld is een vrouw die al langere tijd in haar auto woonde. Ze was ernstig vervuild, ziek en wilde geen hulp accepteren. Iedereen zag het gebeuren, maar niemand kreeg beweging in de situatie. We hebben alle betrokken organisaties bij elkaar gebracht, opgeschaald en medische hulp geregeld. Daarna hebben we een tijdelijke opvangplek gevonden en uiteindelijk een passende woonvorm. Dat traject duurde anderhalf jaar, maar inmiddels gaat het goed met haar. Dan zie je dat maatwerk echt verschil maakt."
4. Tegen welke uitdagingen lopen jullie aan bij het leveren van maatwerk?
"Het grootste knelpunt is dat we niet altijd snel kunnen handelen. Soms hebben we een klein bedrag nodig, maar moet je langs verschillende managementlagen voordat er een besluit valt. Dat kost kostbare tijd. Daarnaast vind ik dat maatwerk minder afhankelijk moet zijn van de inzet van individuele professionals. Het moet goed georganiseerd zijn, met duidelijke processen, voldoende mandaat en een goede onderbouwing van de maatschappelijke opbrengst. Met andere woorden: wat is de opbrengst van een goede oplossing en hoeveel kost het als we niets doen?"
5. Wat was voor jullie de aanleiding om aan te sluiten bij het PMM-netwerk?
"We zijn inmiddels zo'n zes à zeven jaar aangesloten. We zagen dat PMM veel kennis bijeenbrengt en een netwerk biedt waarin je ervaringen kunt uitwisselen. Ook de verbinding met ministeries vind ik waardevol. Als je lokaal tegen grenzen aanloopt, helpt het dat je signalen ook landelijk kunt delen."
6. Werken jullie al samen met andere professionals binnen het PMM-netwerk?
"Zeker. Ik bezoek bijeenkomsten, trainingen en kennissessies en heb ook collega's uit onze regio enthousiast gemaakt voor PMM. Het maatwerkregister is heel handig, omdat je makkelijk contact legt met professionals uit andere gemeenten. Je leert van elkaar en kunt elkaar snel vinden als je ergens tegenaan loopt."
7. Wat verraste of inspireerde jou daarin het meest?
"Vooral hoe praktisch het netwerk is. Tijdens bijeenkomsten krijg ik geen opgeklopte verhalen, geen bombarie, maar professionals die hun kennis delen en elkaar echt verder helpen. Je leert tijdens deze sessies niet alleen inhoudelijk veel, maar bouwt ook een netwerk op waarop je later kunt terugvallen."
8. Wat heeft jouw gemeente nodig om nog beter en sneller maatwerk te kunnen bieden?
"Meer mandaat en betere processen. We zijn nu bezig om beter inzichtelijk te maken wat maatwerk oplevert en wat het kost als je niets doet. Daarmee kun je beslissingen beter onderbouwen én sneller nemen. En terwijl ‘de winkel’ openblijft, werken we aan onze interne processen – kwaliteitsbewaking, rendement en continuïteit. Zo bouwen we aan een stevig fundament en een sterkere organisatie."
9. De vorige geïnterviewde vroeg: hoe organiseer je een goede samenwerking met externe partijen, zoals maatschappelijk werk, GGZ, woningcorporaties of politie? En hoe zorg je daarbij voor het juiste verwachtingsmanagement?
"Investeer aan de voorkant. Bel mensen, maak kennis en wees duidelijk over wat je van elkaar verwacht. In drie woorden: zien, spreken en aanspreken. Vraag ook wat de ander nodig heeft en waar ieders verantwoordelijkheid begint en eindigt. Tijdens overleggen vraag ik altijd: waar wil je straks mee de deur uit? Maar ook: kun je uitleggen waarom iets niet is gelukt? Zo creëer je gezamenlijke verantwoordelijkheid. Die investering kost tijd, maar levert uiteindelijk veel meer op dan steeds achteraf problemen oplossen."
10. Welke vraag wil je graag doorgeven aan de volgende maatwerkprofessional?
"Hoe ga jij om met morele dilemma's als je voelt dat een inwoner hulp nodig heeft, maar politieke keuzes, budgetten of regelgeving die hulp beperken? En als je het hebt over de zorgplicht van de overheid, wat houdt die dan precies in? Tot waar reikt die?"